Λένε πως όταν γεννιέται ένα παιδί, γεννιέται και ένας γονιός. Κι ίσως αυτή να είναι η πιο αληθινή φράση που ειπώθηκε ποτέ για τη γονεϊκότητα.
Κανείς δεν ξυπνά ένα πρωί γνωρίζοντας πώς να γίνει μητέρα ή πατέρας. Μαθαίνει στην πορεία. Με δισταγμό στην αρχή, με περισσότερη σιγουριά αργότερα και, πολλές φορές, με ένα βλέμμα που αναζητά διαρκώς την επιβεβαίωση ότι όλα πάνε καλά.
Η ζωή, μέχρι τη στιγμή της γέννησης, ακολουθεί έναν γνώριμο ρυθμό. Ξαφνικά, όμως, όλα αλλάζουν. Το σπίτι γεμίζει με έναν διαφορετικό ήχο, τα ρολόγια χάνουν τη σημασία τους και οι μέρες αποκτούν έναν νέο τρόπο να κυλούν. Ο χρόνος δεν μετριέται πια σε ώρες, αλλά σε χαμόγελα, σε αγκαλιές, σε αϋπνίες, σε μικρές κατακτήσεις που για τους άλλους ίσως μοιάζουν ασήμαντες, για τους γονείς όμως είναι ολόκληρος κόσμος.
Μαζί, όμως, με αυτή τη βαθιά χαρά, έρχεται και κάτι ακόμη: οι αμφιβολίες.
Οι αμφιβολίες των γονέων είναι σχεδόν αναπόφευκτες. Μήπως έπρεπε να κάνω κάτι διαφορετικά; Μήπως θα μπορούσα να είμαι πιο υπομονετικός; Μήπως δεν κάνω αρκετά; Ερωτήματα που δεν αποτελούν ένδειξη αδυναμίας, αλλά απόδειξη ότι η αγάπη συνοδεύεται πάντοτε από ευθύνη.
Κι όμως, υπάρχει μια μεγάλη παγίδα στην οποία πέφτουν πολλοί νέοι γονείς: πιστεύουν ότι πρέπει να τα καταφέρουν μόνοι τους. Ότι η καλή μητέρα και ο καλός πατέρας έχουν πάντα την απάντηση, βρίσκουν πάντα τη λύση και δεν λυγίζουν ποτέ. Η πραγματικότητα, όμως, είναι πολύ πιο ανθρώπινη. Κανείς δεν μεγαλώνει μόνος του ένα παιδί. Από την πρώτη μέρα της ζωής μας χρειαζόμαστε ανθρώπους δίπλα μας που μας δείχνουν τον δρόμο, μας στηρίζουν όταν κουραζόμαστε και μας θυμίζουν ότι δεν χρειάζεται να είμαστε τέλειοι για να είμαστε αρκετοί.
Ίσως τελικά η μεγαλύτερη δύναμη ενός γονιού να μην είναι ότι γνωρίζει τα πάντα, αλλά ότι έχει τη σοφία να αναζητά μια διαφορετική ματιά όταν τη χρειάζεται. Μια κουβέντα με έναν άνθρωπο που μπορεί να ακούσει χωρίς να κρίνει, να φωτίσει όσα μοιάζουν μπερδεμένα και να προσφέρει μια νέα οπτική, πολλές φορές αρκεί για να μετατρέψει την αγωνία σε εμπιστοσύνη και την αβεβαιότητα σε ηρεμία. Άλλωστε, ακόμη και οι πιο έμπειροι ταξιδιώτες συμβουλεύονται έναν χάρτη όταν ο δρόμος γίνεται άγνωστος. Και κάπου εκεί εμφανίζεται ένας ακόμη αόρατος αντίπαλος της εποχής μας: η σύγκριση.
Οι οθόνες γεμίζουν με χαμογελαστές οικογένειες, αψεγάδιαστα σπίτια και παιδιά που μοιάζουν να μεγαλώνουν χωρίς δυσκολίες. Όμως η πραγματική οικογένεια δεν ζει μέσα σε ένα καρέ φωτογραφίας. Ζει μέσα στις μικρές ατέλειες. Στα παιχνίδια που μένουν σκορπισμένα στο σαλόνι. Στο φαγητό που έμεινε μισοφαγωμένο γιατί κάποιος χρειάστηκε μια αγκαλιά. Στο γέλιο που έρχεται μετά από μια δύσκολη στιγμή. Εκεί γράφονται οι πιο αληθινές ιστορίες.
Η γονεϊκότητα δεν είναι ένας δρόμος χωρίς στροφές. Είναι μια διαδρομή που αλλάζει διαρκώς το τοπίο. Εκεί που πιστεύεις πως έμαθες τη διαδρομή, το παιδί μεγαλώνει και όλα ξεκινούν από την αρχή. Νέες απορίες, νέες ανάγκες, νέες προκλήσεις. Και μαζί τους, νέες ευκαιρίες να γνωρίσεις όχι μόνο το παιδί σου, αλλά και τον ίδιο σου τον εαυτό. Ίσως τελικά αυτό να είναι το μεγαλύτερο δώρο που φέρνει ένα παιδί.
Το παιδί δεν αλλάζει μόνο το σπίτι, αλλάζει τον τρόπο που βλέπουμε τον κόσμο. Μας μαθαίνει να χαιρόμαστε τα μικρά, να επιβραδύνουμε τον χρόνο, να συγκινούμαστε με ένα βλέμμα, μια ζωγραφιά, μια αυθόρμητη αγκαλιά. Μας θυμίζει ότι οι πιο σημαντικές στιγμές δεν είναι οι εντυπωσιακές, αλλά εκείνες που περνούν σχεδόν αθόρυβα και, χρόνια αργότερα, γίνονται οι πιο πολύτιμες αναμνήσεις.
Δεν υπάρχουν τέλειοι γονείς. Υπάρχουν μόνο άνθρωποι που αγαπούν, προσπαθούν, κουράζονται, κάνουν λάθη, μαθαίνουν, ζητούν συγγνώμη και συνεχίζουν. Και ίσως αυτή ακριβώς η ατέλεια να είναι που κάνει τη γονεϊκότητα τόσο αληθινή.
Σύνταξη: Παντελής Βρανάς, Σύμβουλος Ψυχικής Υγείας
Επιμέλεια: Η ομάδα του Teach & Treat
